{"id":3910,"date":"2023-09-08T17:46:17","date_gmt":"2023-09-08T15:46:17","guid":{"rendered":"https:\/\/www.ptc.cz\/co-leczymy\/centralni-nervovy-system\/rakovina-centralniho-nervoveho-systemu\/"},"modified":"2024-07-16T16:16:23","modified_gmt":"2024-07-16T14:16:23","slug":"rak-oun","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/co-leczymy\/osrodkowy-uklad-nerwowy\/rak-oun\/","title":{"rendered":"Rak OUN"},"content":{"rendered":"

Nowotwory OUN<\/h3>\n
\n
\n
\n

Og\u00f3lnie dzieli si\u0119 je na guzy pierwotne, kt\u00f3re powstaj\u0105 z kom\u00f3rek tkanki m\u00f3zgowej lub otaczaj\u0105cych j\u0105 struktur (np. oponiaki), oraz znacznie wi\u0119ksz\u0105 grup\u0119 guz\u00f3w wt\u00f3rnych, kt\u00f3re s\u0105 guzami potomnymi (zwanymi przerzutami), kt\u00f3rych pierwotny guz mo\u017ce znajdowa\u0107 si\u0119 w dowolnym miejscu w organizmie (np. piersi, p\u0142ucach, nerkach).<\/p>\n

Guzy pierwotne m\u00f3zgu stanowi\u0105 oko\u0142o 1\u20132% wszystkich nowotwor\u00f3w z\u0142o\u015bliwych. Ka\u017cdego roku w Republice Czeskiej u oko\u0142o 800 os\u00f3b zdiagnozowany zostaje guz m\u00f3zgu, z niewielk\u0105 przewag\u0105 u m\u0119\u017cczyzn. Cz\u0119sto\u015b\u0107 wyst\u0119powania tej choroby jest wi\u0119ksza w dw\u00f3ch grupach wiekowych \u2013 dzieci poni\u017cej 5 roku \u017cycia i doro\u015bli powy\u017cej 60 roku \u017cycia.<\/p>\n

Pierwotne guzy m\u00f3zgu tworz\u0105 grup\u0119 bardzo niejednorodn\u0105. Najcz\u0119\u015bciej powstaj\u0105 z kom\u00f3rek tkanki podporowej m\u00f3zgu (neurogleju), tzw. glejak\u00f3w, kt\u00f3re stanowi\u0105 ponad 50% wszystkich guz\u00f3w OUN. Na podstawie pewnych cech histologicznych i przebiegu choroby glejaki dzieli si\u0119 w uproszczeniu na glejaki o niskim i wysokim stopniu z\u0142o\u015bliwo\u015bci (high-grade gliomy).<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n
\n

Glejaki o niskim stopniu z\u0142o\u015bliwo\u015bci<\/strong> rosn\u0105 powoli, czasami przez kilka lat. Ich wyst\u0119powanie jest cz\u0119stsze w m\u0142odszych grupach wiekowych (20-40 lat). Wzrost tego typu guz\u00f3w nie jest dobrze odgraniczony od otaczaj\u0105cej zdrowej tkanki m\u00f3zgowej, co utrudnia ich ca\u0142kowite usuni\u0119cie chirurgiczne. Z biegiem lat mog\u0105 si\u0119 one powoli powi\u0119ksza\u0107 lub przekszta\u0142ca\u0107 w glejaki z\u0142o\u015bliwe.<\/p>\n

Glejaki o wysokim stopniu z\u0142o\u015bliwo\u015bci<\/strong> najcz\u0119\u015bciej powstaj\u0105 na dwa r\u00f3\u017cne sposoby, albo w wyniku naturalnej progresji opartej na nieprawid\u0142owo\u015bciach genetycznych z glejaka z\u0142o\u015bliwego o niskim stopniu z\u0142o\u015bliwo\u015bci, albo bezpo\u015brednio ze zdrowej tkanki m\u00f3zgowej. Te wysoce z\u0142o\u015bliwe glejaki charakteryzuj\u0105 si\u0119 szybkim, agresywnym wzrostem (od tygodni do miesi\u0119cy). Dotyka wi\u0119cej os\u00f3b w wieku powy\u017cej 50 lat. Jego granice nie s\u0105 wyra\u017ane i jasno okre\u015blone, dlatego ca\u0142kowite usuni\u0119cie jest prawie niemo\u017cliwe. Cz\u0119sto wyst\u0119puj\u0105 r\u00f3wnie\u017c nawroty, odrastanie w miejscu operacji lub w okolicy guza.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n
\n
\n

Inne typy nowotwor\u00f3w m\u00f3zgu<\/h3>\n

Do cz\u0119stych guz\u00f3w m\u00f3zgu nale\u017c\u0105 oponiaki, kt\u00f3re s\u0105 w wi\u0119kszo\u015bci nowotworami \u0142agodnymi powstaj\u0105cymi z kom\u00f3rek opon m\u00f3zgowych i wyst\u0119puj\u0105 cz\u0119\u015bciej u kobiet i os\u00f3b powy\u017cej 50 roku \u017cycia. Istniej\u0105 r\u00f3wnie\u017c guzy nerw\u00f3w rdzenia kr\u0119gowego (nerwiaki), kt\u00f3re s\u0105 w wi\u0119kszo\u015bci \u0142agodne, oraz gruczolaki przysadki m\u00f3zgowej, kt\u00f3re objawiaj\u0105 si\u0119 zaburzeniami funkcji hormonalnych lub zaburzeniami widzenia (zaburzenia pola widzenia spowodowane uciskiem na nerwy wzrokowe). W\u015br\u00f3d guz\u00f3w wyst\u0119puj\u0105cych g\u0142\u00f3wnie w wieku dzieci\u0119cym znajduj\u0105 si\u0119 rdzeniaki i wy\u015bci\u00f3\u0142czaki.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n
\n

Jakie s\u0105 czynniki ryzyka guz\u00f3w m\u00f3zgu?<\/h3>\n

Podobnie jak w przypadku innych nowotwor\u00f3w, pe\u0142na lista mo\u017cliwych mechanizm\u00f3w wyzwalaj\u0105cych guzy m\u00f3zgu nie zosta\u0142a dok\u0142adnie ustalona. Pewne jest jednak to, \u017ce pewn\u0105 rol\u0119 odgrywa dziedziczno\u015b\u0107 (oko\u0142o 5% wszystkich guz\u00f3w m\u00f3zgu jest uwarunkowanych genetycznie), a nara\u017cenie na promieniowanie radioaktywne, niekt\u00f3re substancje chemiczne lub wirusy r\u00f3wnie\u017c ma negatywny wp\u0142yw.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

Skontaktuj si\u0119 z nami<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Nowotwory OUN<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":3911,"parent":3901,"menu_order":281,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"template-service-detail-with-sidebar.php","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-3910","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3910","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3910"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3910\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6893,"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3910\/revisions\/6893"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3901"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3911"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3910"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}