{"id":4071,"date":"2024-02-08T13:22:29","date_gmt":"2024-02-08T12:22:29","guid":{"rendered":"https:\/\/www.ptc.cz\/co-leczymy\/lymfomy\/o-malignich-lymfomech\/"},"modified":"2024-06-19T13:12:59","modified_gmt":"2024-06-19T11:12:59","slug":"rak-zlosliwych-chloniakow","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/co-leczymy\/chloniaki\/rak-zlosliwych-chloniakow\/","title":{"rendered":"Rak z\u0142o\u015bliwych ch\u0142oniak\u00f3w"},"content":{"rendered":"
\n
\n
\n

Ch\u0142oniak z\u0142o\u015bliwy to og\u00f3lny termin, kt\u00f3rym okre\u015blane s\u0105 choroby nowotworowe uk\u0142adu limfatycznego<\/strong>. Ch\u0142oniaki z\u0142o\u015bliwe to nowotwory pochodz\u0105ce z jednego typu bia\u0142ych krwinek \u2013 limfocyt\u00f3w. Objawiaj\u0105 si\u0119 przede wszystkim powi\u0119kszeniem w\u0119z\u0142\u00f3w ch\u0142onnych (limfatycznych). Ch\u0142oniaki z\u0142o\u015bliwe dziel\u0105 si\u0119 na dwie podstawowe grupy: ch\u0142oniak Hodgkina (HL) i ch\u0142oniak nieziarniczy (NHL), dziel\u0105cy si\u0119 na r\u00f3\u017cnorodne podgrupy.<\/p>\n

Ch\u0142oniaki z\u0142o\u015bliwe to choroba, kt\u00f3ra bardzo cz\u0119sto dotyka ludzi w m\u0142odym wieku W Republice Czeskiej rocznie stwierdza si\u0119 oko\u0142o 1 800 nowych zachorowa\u0144. Pacjenci cz\u0119sto maj\u0105 bardzo dobre prognozy.<\/p>\n

Schemat leczenia okre\u015bla specjalista \u2013 hematoonkolog. Obecnie g\u0142\u00f3wn\u0105 metod\u0105 leczenia ch\u0142oniak\u00f3w z\u0142o\u015bliwych jest leczenie systemowe (og\u00f3lnoustrojowe), obejmuj\u0105ce chemoterapi\u0119 lub leczenie biologiczne, ewentualnie obie te metody w skojarzeniu. Radioterapia s\u0142u\u017cy tutaj przede wszystkim jako leczenie uzupe\u0142niaj\u0105ce, kt\u00f3re ma obni\u017cy\u0107 ryzyko nawrotu choroby w zaatakowanych pocz\u0105tkowo obszarach, ewentualnie jako metoda zaleczenia przed kolejnym zaplanowanym leczeniem systemowym, np. w przypadku ch\u0142oniak\u00f3w nawracaj\u0105cych. Jest to leczenie lokalne, ograniczone do konkretnego miejsca lub obszaru.<\/p>\n

W tym wskazaniu radioterapia jest stosowana we wczesnych i po\u015brednich stadiach ch\u0142oniaka Hodgkina, ch\u0142oniaka nieziarniczego wysokiego ryzyka (zaj\u0119cie z pocz\u0105tkowymi zmianami o du\u017cej obj\u0119to\u015bci, zaj\u0119cie ko\u015bci lub zmiany pozaw\u0119z\u0142owe) oraz u pacjent\u00f3w z niewystarczaj\u0105c\u0105 odpowiedzi\u0105 na wcze\u015bniejsze leczenie systemowe. Leczenie skojarzone (leczenie systemowe + radioterapia) cz\u0119sto daje wi\u0119ksze szanse na wyleczenie ch\u0142oniaka.<\/p>\n

Ze wzgl\u0119du na doskona\u0142\u0105 skuteczno\u015b\u0107 radioterapii, zwykle nie jest konieczne stosowanie dawek promieniowania przekraczaj\u0105cych granice tolerancji otaczaj\u0105cych zdrowych tkanek. Jednak nawet ni\u017csze dawki promieniowania mog\u0105 by\u0107 potencjalnie szkodliwe, zw\u0142aszcza dziesi\u0119\u0107 lub wi\u0119cej lat po terapii onkologicznej. Cz\u0119sto wyst\u0119puj\u0105 one bez zwi\u0105zku z ostr\u0105 toksyczno\u015bci\u0105 radioterapii. Ryzyko wyst\u0105pienia tej p\u00f3\u017anej toksyczno\u015bci wzrasta wraz z wyd\u0142u\u017caj\u0105cym si\u0119 odst\u0119pem czasu po zako\u0144czeniu leczenia onkologicznego. Ryzyko to nale\u017cy bra\u0107 pod uwag\u0119 zw\u0142aszcza u pacjent\u00f3w z bardzo dobrym rokowaniem d\u0142ugoterminowym. Dotyczy to w szczeg\u00f3lno\u015bci m\u0142odych pacjent\u00f3w z ch\u0142oniakiem Hodgkina i ch\u0142oniakiem B-nie Hodgkina o korzystnym rokowaniu (zw\u0142aszcza podtypy, takie jak ch\u0142oniak rozlany z du\u017cych kom\u00f3rek B, pierwotny ch\u0142oniak \u015br\u00f3dpiersia B). Pacjenci ci powinni by\u0107 leczeni zawsze ze \u015bwiadomo\u015bci\u0105 d\u0142ugoterminowego ryzyka zwi\u0105zanego z terapi\u0105 przeciwnowotworow\u0105.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n
\n

Skutki uboczne zwi\u0105zane z radioterapi\u0105<\/h3>\n

Podczas radioterapii mog\u0105 wyst\u0105pi\u0107 natychmiastowe skutki uboczne napromieniania. Wyst\u0119puj\u0105 one podczas RT i maksymalnie do 6 tygodni po zako\u0144czeniu RT.<\/p>\n

Mo\u017cliwe objawy ostrej toksyczno\u015bci popromiennej (zwi\u0105zane z miejscem napromieniania) to objawy obejmuj\u0105ce:<\/strong><\/p>\n

    \n
  • b\u0142ony \u015bluzowe: afty, trudno\u015bci w po\u0142ykaniu (w przypadku napromieniania obszaru g\u0142owy i szyi),<\/li>\n
  • gruczo\u0142y \u015blinowe: sucho\u015b\u0107 w ustach (w przypadku napromieniania regionu g\u0142owy i szyi),<\/li>\n
  • sk\u00f3rne: zaczerwienienie lub \u0142uszczenie si\u0119 sk\u00f3ry w obszarze napromieniania,<\/li>\n
  • p\u0142ucne: konsultacyjne zapalenie p\u0142uc (w przypadku napromieniania obszaru \u015br\u00f3dpiersia i mi\u0119dzy\u017cebrza).<\/li>\n<\/ul>\n

    Ponadto w zwi\u0105zku z RT mog\u0105 wyst\u0105pi\u0107 p\u00f3\u017ane skutki napromieniania, kt\u00f3re pojawiaj\u0105 si\u0119 przy braku wcze\u015bniejszych problem\u00f3w nawet po kilku dekadach po RT (najcz\u0119\u015bciej po co najmniej 10 latach lub p\u00f3\u017aniej). P\u00f3\u017ane nast\u0119pstwa maj\u0105 pierwszorz\u0119dne znaczenie w leczeniu ch\u0142oniak\u00f3w, a lekarze d\u0105\u017c\u0105 do zminimalizowania ryzyka wyst\u0105pienia tych powik\u0142a\u0144. Mo\u017cliwe objawy p\u00f3\u017anej toksyczno\u015bci w zale\u017cno\u015bci od lokalizacji napromienianego obszaru:<\/p>\n

    choroby serca i naczy\u0144 krwiono\u015bnych (zawa\u0142 mi\u0119\u015bnia sercowego, wady zastawkowe),<\/p>\n

      \n
    • inne nowotwory z\u0142o\u015bliwe (rak piersi, p\u0142uc, ch\u0142oniak nieziarniczy, bia\u0142aczka),<\/li>\n
    • zaburzenia czynno\u015bci tarczycy (niedoczynno\u015b\u0107),<\/li>\n
    • choroby rdzenia kr\u0119gowego (zesp\u00f3\u0142 Lhermitte’a \u2013 strzelaj\u0105cy b\u00f3l, rozprzestrzeniaj\u0105cy si\u0119 na ko\u0144czyny g\u00f3rne i dolne podczas zginania g\u0142owy),<\/li>\n
    • zaj\u0119cie uk\u0142adu mi\u0119\u015bniowo-szkieletowego,<\/li>\n
    • zaj\u0119cie szpiku kostnego (zw\u0142\u00f3knienie szpiku).<\/li>\n<\/ul>\n

      Dlatego niezb\u0119dne jest staranne rozwa\u017cenie wskaza\u0144 do napromieniania. Konieczno\u015b\u0107 w\u0142\u0105czenia RT do schematu leczenia potwierdzaj\u0105 badania kliniczne. W Republice Czeskiej stosujemy si\u0119 do zalece\u0144 Grupy ds. Wsp\u00f3\u0142pracy w Leczeniu Ch\u0142oniak\u00f3w (Kooperativn\u00ed lymfonov\u00e1 skupina \u2013 KLS), kt\u00f3re odzwierciedlaj\u0105 najnowsze wyniki bada\u0144 klinicznych i s\u0105 regularnie aktualizowane. Radioterapi\u0119 przeprowadzamy r\u00f3wnie\u017c w oparciu o rekomendacje ILROG (International Lymphoma Radiation Oncology Group).<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

      Radioterapia protonowa stanowi bardzo obiecuj\u0105c\u0105 i oszcz\u0119dzaj\u0105c\u0105 technik\u0119 RT dla znacznej cz\u0119\u015bci pacjent\u00f3w z ch\u0142oniakami (zw\u0142aszcza wymagaj\u0105cych napromieniania obszaru \u015br\u00f3dpiersia).<\/h3>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

      Radioterapia protonowa stanowi bardzo obiecuj\u0105c\u0105 i oszcz\u0119dzaj\u0105c\u0105 technik\u0119 RT dla znacznej cz\u0119\u015bci pacjent\u00f3w z ch\u0142oniakami (zw\u0142aszcza wymagaj\u0105cych napromieniania obszaru \u015br\u00f3dpiersia).<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"parent":4061,"menu_order":386,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"template-service-detail-with-sidebar.php","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-4071","page","type-page","status-publish","hentry"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/4071","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4071"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/4071\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4460,"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/4071\/revisions\/4460"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/4061"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4071"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}