{"id":4523,"date":"2024-06-19T14:29:42","date_gmt":"2024-06-19T12:29:42","guid":{"rendered":"https:\/\/www.ptc.cz\/?p=4523"},"modified":"2024-06-19T14:29:42","modified_gmt":"2024-06-19T12:29:42","slug":"radioterapia-albo-leczenie-napromieniowaniem-i-jego-historia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/blog\/radioterapia-albo-leczenie-napromieniowaniem-i-jego-historia\/","title":{"rendered":"Radioterapia albo leczenie napromieniowaniem i&nbsp;jego historia"},"content":{"rendered":"<p>Radioterapia, czyli napromieniowanie, jest jedn\u0105 z&nbsp;metod leczenia chor\u00f3b onkologicznych (ale tak\u017ce niekt\u00f3rych nieonkologicznych).<\/p>\n<div class=\"row\">\n<div class=\"col\">\n<p>Najcz\u0119\u015bciej jest stosowana w po\u0142\u0105czeniu z&nbsp;niekt\u00f3rymi innymi rodzajami leczenia, takimi jak chirurgiczne zabiegi lub chemioterapia. Obecnie oko\u0142o 50% onkoligicznych pacjent\u00f3w przechodzi jak\u0105\u015b form\u0119 radioterapii. Leczenie napromieniowaniem ma na&nbsp;celu natychmiastowe wyleczenie guza lub przynajmniej z\u0142agodzenie problem\u00f3w, kt\u00f3re nowotw\u00f3r powoduje.<\/p>\n<h2>Historia radioterapii<\/h2>\n<p>Pocz\u0105tki radioterapii si\u0119gaj\u0105 ko\u0144ca XIX wieku, a&nbsp;dok\u0142adniej 8 listopada 1895 roku. By\u0142 to dzie\u0144, w kt\u00f3rym niemiecki fizyk Wilhelm Conrad R\u00f6ntgen odkry\u0142 w swoim laboratorium nowy, nieznany dot\u0105d typ wi\u0105zki. W styczniu nast\u0119pnego roku przedstawi\u0142 swoje odkrycie na&nbsp;spotkaniu \u015brodowiska naukowego i&nbsp;nazwa\u0142 to zjawisko promieniowaniem rentgenowym. Naukowcy wkr\u00f3tce odkryli, leczniczy potencja\u0142 tego urz\u0105dzenia i&nbsp;jeszcze w tym samym roku odnotowano pierwszy udany przypadek wyleczenia raka za pomoc\u0105 promieniowania. Przypadki wyleczonego raka piersi i&nbsp;sk\u00f3ry by\u0142y jednymi z&nbsp;pierwszych udanych eksperyment\u00f3w z&nbsp;radioterapi\u0105. Kolejnym wa\u017cnym kamieniem milowym w historii radioterapii jest odkrycie ma\u0142\u017conk\u00f3w Curies: promieniowanie gamma radia 226. To z&nbsp;kolei znalaz\u0142o zastosowanie w leczeniu z\u0142o\u015bliwych chor\u00f3b nowotworowych.<\/p>\n<h2>Pierwsze u\u017cycie wi\u0105zek jonizuj\u0105cych<\/h2>\n<p>W ci\u0105gu nast\u0119pnych kilku lat w leczeniu zacz\u0119to stosowa\u0107 promieniowanie jonizuj\u0105ce. Jednak oprzyrz\u0105dowanie by\u0142o w\u00f3wczas dalekie od doskona\u0142o\u015bci, co skutkowa\u0142o niewystarczaj\u0105cym napromieniowaniem guza. Krok naprz\u00f3d w tym kierunku nast\u0105pi\u0142 dopiero w latach pi\u0119\u0107dziesi\u0105tych XX wieku, kiedy w praktyce klinicznej zacz\u0119to stosowa\u0107 wysokoenergetyczne emitery kobaltu. W tym samym czasie rad 226 zosta\u0142 r\u00f3wnie\u017c zast\u0105piony bezpieczniejszymi sztucznymi radioizotopami, kt\u00f3re wprowadzano bezpo\u015brednio do guza.<\/p>\n<h2>Zastosowanie proton\u00f3w w ramach radioterapii<\/h2>\n<p>W tym samym czasie, ale na&nbsp;innym kontynencie (mianowicie w Ameryce),za pomoc\u0105 badawczych akcelerator\u00f3w cz\u0105stek zacz\u0119to stosowa\u0107 w leczeniu raka protony. Terapia protonowa staje si\u0119 coraz bardziej po\u017c\u0105dan\u0105 metod\u0105 leczenia, poniewa\u017c powoduje znacznie mniejsze obci\u0105\u017cenie zdrowych tkanek i&nbsp;narz\u0105d\u00f3w ni\u017c konwencjonalna (fotonowa) radioterapia.<\/p>\n<p>Najwi\u0119ksze post\u0119py \u015bwiat radioterapii poczyni\u0142 w ci\u0105gu ostatnich 20 lat, i&nbsp;to nie tylko dzi\u0119ki coraz doskonalszemu wyposa\u017ceniu w urz\u0105dzenia. Dzi\u0119ki programom komputerowym mo\u017cliwe jest teraz tr\u00f3jwymiarowe modelowanie rozk\u0142adu dawki promieniowania. Mi\u0119dzy innymi znacznie si\u0119 poprawi\u0142 poziom wiedzy o&nbsp;biologicznych skutkach napromieniowania, zar\u00f3wno na&nbsp;poziomie kom\u00f3rkowym, jak i&nbsp;molekularnym.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Radioterapia, czyli napromieniowanie, jest jedn\u0105 z&nbsp;metod leczenia chor\u00f3b onkologicznych (ale tak\u017ce niekt\u00f3rych nieonkologicznych). Najcz\u0119\u015bciej jest stosowana w po\u0142\u0105czeniu z&nbsp;niekt\u00f3rymi innymi rodzajami leczenia, takimi jak chirurgiczne zabiegi lub chemioterapia. Obecnie oko\u0142o 50% onkoligicznych pacjent\u00f3w przechodzi jak\u0105\u015b form\u0119 radioterapii. Leczenie napromieniowaniem ma na&nbsp;celu natychmiastowe wyleczenie guza lub przynajmniej z\u0142agodzenie problem\u00f3w, kt\u00f3re nowotw\u00f3r powoduje. Historia radioterapii Pocz\u0105tki radioterapii&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":4524,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[27],"tags":[],"class_list":["post-4523","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blog"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4523","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4523"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4523\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4525,"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4523\/revisions\/4525"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4524"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4523"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4523"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ptc.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4523"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}